Popülasyon Dengesi Nedir ve Neden Önemlidir?

Yazan Ekolojist

Popülasyon dengesini anlamak için öncelikle popülasyonun ne anlama geldiğini bilmek gerekir. Popülasyon demek belli bir bölgede yaşayan belli bir türün toplam nüfusu demektir. Popülasyonlar belli özelliklere göre tanımlanır. Popülasyon özellikleri demek popülasyonun yoğunluğu, büyüklüğü ve taşıma kapasitesi demektir. Popülasyon büyüklüğü kapsadığı türler ile orantılıdır. Popülasyon yoğunluğu o popülasyonun yaşadığı bölgeye nasıl dağıldığı ile ilgilidir. Popülasyonun taşıma kapasitesi de o bölgede varlığına devam edebilecek toplam nüfus sayısını ifade eder. Tüm bunların temelde dengeli dağılması beklenir ki sağlıklı bir popülasyon dengesinden söz edilebilsin.

Popülasyon Dengesi Hakkında Merak Edilenler

Peki popülasyon dengesi nedir? Popülasyon dengesi Hardy Weinberg tarafından ortaya konmuş bir denkleme göre ifade edilir. Buna göre eğer doğum oranı ile içe göçün toplamı, ölüm oranı ile dışa göçün toplamına eşit ise popülasyon dengede demektir. Eğer doğum ve içe göç oranı daha fazlaysa popülasyon büyüyor demektir. Bu büyüme durmazsa popülasyon dengesi bozulur. Popülasyon sürekli büyüyüp taşıma kapasitesine ulaşır ise, orada yaşayan tür kendi besin ihtiyacını tam olarak karşılayamamaya başlar ve o tür için yaşamada sıkıntılar çıkar; açlıklar, hastalıklar vs. Eğer ölüm ve dışa göç daha fazla ise, popülasyon gittikçe küçülüyor demektir. Bu küçülme devam ettiği takdirde popülasyon tamamen yok olabilir ve o tür artık varlığını sürdürmeye devam edemeyebilir.

Popülasyonun büyüme hızı en genel anlamda doğum, ölüm ve göç olaylarına bağlıdır. Büyüme hızı ölümlerle ve dışa göçle dengelenmez ise popülasyon dengesi bozulur. Hardy Weinberg’e göre bir popülasyonun varlığı o popülasyonun ne kadar dengede kaldığına bağlıdır. Eğer dengeli değilse tehlikeler başlıyor demektir. Sürekli büyüyüp taşıma kapasitesine ulaşması durumunda toplu ölümler gerçekleşebilir çünkü ortaya yiyecek sorunları çıkar, hastalıklar artar. Sürekli küçülmesi durumunda popülasyonu oluşturan türler tamamen yok olabilir. Bu da nesillerin devamlılığı gerekliliğinden dolayı hiç istenmeyen bir durumdur. Yüzde yüz dengeli bir popülasyon bulmak neredeyse imkansızdır. Ama beklenen her popülasyonun az ya da çok dengede olmasıdır ve böylece canlı yaşamı en az riskle devamlılığını sürdürebilir.

Yazar Hakkında

Ekolojist

Ekolojist.net - Çevreci Haber Sitesi

Düşüncelerinizi Paylaşın